Interview met Marysia van Arnhem

Waarom werd je gegrepen door de gekaapte brieven?
Het bijzondere aan de gekaapte brieven is voor mij dat het een authentiek stukje geschiedenis is. Door het lezen van een zeventiende-eeuwse brief komen die tijd , de afzender en de beschreven gebeurtenissen opeens heel dichtbij. De brieven geven een stem aan mensen die goede en slechte tijden kenden en die verlangden naar contact met hun mannen, vrouwen, kinderen of vrienden die zo ver weg waren. In mijn scriptie zit bijvoorbeeld een brief van Stijntje Hendriksdochter die zo wanhopig naar een bericht van haar echtgenoot in Indië verlangt dat ze zelfs te voet naar Amsterdam zou gaan om daar een brief van hem op te halen. Het liefst zou ze bij hem in Indië zijn, zelfs als ze daar zou overlijden. Achter de briefwisseling gaan individuen van vlees en bloed schuil en daar raak je bij betrokken. Je wilt meer over hen te weten komen, en wanneer dat lukt gaan die personen steeds meer leven. Zo hield ik me bezig met een brief van Adam Wiebousen die aardig tekeer gaat tegen zijn zwager op Kaap de Goede Hoop die kennelijk nooit iets van zich laat horen. Uit de brief zelf krijg je niet veel informatie over de beoogde ontvanger, maar bij nader onderzoek bleek deze zwager niet echt de meest brave burger te zijn. Hij stak een kok met een mes in de borst omdat zijn eten koud was met de uitroep: ‘Jij hebt de hele dag niets anders te doen terwijl wij van ’s ochtends tot ’s avonds moeten werken.’ Als verdediging voerde hij later aan dat hij dronken was... Kortom: de sailing letters bieden prachtige kijkjes in de geschiedenis en achter iedere brief gaat een heel leven schuil. Dat maakt de brieven voor mij zo aantrekkelijk. Met iedere brief die getranscribeerd wordt, gaat het verleden meer leven.

Wat was je scriptieonderwerp en wat voor onderzoek deed je daarvoor?
In mijn scriptie staan 26 brieven uit november 1672 (het rampjaar) centraal. Vanaf digitale foto’s heb ik de brieven getranscribeerd en er vervolgens een kritische editie van gemaakt. Ook heb ik veel uitgezocht over de afzenders van de brieven. Zo kon ik als het ware 26 plaatjes, inkijkjes in het leven van afzenders en geadresseerden presenteren. Dat was één deel van mijn scriptie. In het andere deel heb ik deze brieven in de historische context geplaatst en aandacht besteed aan de steden waar de afzenders woonden, met name Enkhuizen en Hoorn. Verder heb ik nagegaan hoe de communicatie over zee in de zeventiende eeuw nu precies functioneerde. Het was niet altijd eenvoudig om brieven bij de geadresseerden te krijgen; zeker niet omdat het voor de thuisblijvers na een aantal maanden vaak onduidelijk was waar precies op de wereldzeeën hun geliefde zich bevond. 

Wat nu je bent afgestudeerd?
Deze brieven zijn veel te bijzonder om ze te laten liggen! Het is gewoon zo boeiend om met dit unieke materiaal bezig te zijn. Dus met veel plezier draag ik nog steeds bij aan het project met transcripties van nieuw materiaal.

Wat is je advies aan huidige studenten?
Besef wat dit brievencorpus aan schatten van informatie in zich heeft! De brieven kunnen op zoveel aspecten onderzocht worden vanuit zoveel verschillende invalshoeken. Laat je niet ontmoedigen door het in eerste instantie onleesbaar lijkende zeventiende-eeuwse schrift. Als je je erin verdiept lees je het na heel korte tijd echt vloeiend weg. Soms heb je veel geduld nodig om lastige passages te ontcijferen, maar des te groter is de vreugde als je ontdekt wat er bedoeld is. Grijp de mogelijkheid om met dit bijzondere materiaal aan de slag te gaan.  


Laatst Gewijzigd: 06-10-2009