Van de decaan: winter

Forum - 17 februari 2011

door Wim van den Doel

Op 21 januari jl. vonden er in Den Haag twee bijzondere manifestaties plaats: op het Malieveld verzamelden zich tienduizenden studenten om te protesteren tegen de zogeheten langstudeerdersmaatregel, in de binnenstad liepen 1.100 hoogleraren in cortège om zich voor een bijzondere academische zitting te verzamelen in de Anton Philipszaal. Ook hier werd gedemonstreerd tegen het regeringsbeleid, dat er kort gezegd op neerkomt dat er fors wordt bezuinigd op het hoger onderwijs en de zogeheten FES-gelden wegvallen voor de financiering van wetenschappelijk onderzoek.

Broeiend ongenoegen
Oud-minister Veerman herinnerde de aanwezigen bij de bijzondere academische plechtigheid eraan dat het hoger onderwijs een jaar eerder nog enthousiast zijn plan voor een toekomstbestendig hoger onderwijs had omarmd. “Maar toen was het nog voorjaar. De zomer verging, de herfst kwam. Nu is het winter”, aldus Veerman. “De  winter  van  het  broeiend  ongenoegen,  van  de  vrees  voor  de  toekomst,  van  het  veronachtzamen  van  het  gezamenlijke, van de relativering van het gecompliceerde, van het kleineren van het hogere en het goede, van het ontmoedigen van het waardige”. (zie: toespraak van Veerman)

De protesten in Den Haag hebben vooralsnog geen resultaat gehad. Wel heeft staatssecretaris Zijlstra naar aanleiding van kritiek van de Raad van State de langstudeerdersmaatregel aangepast, zodat nu duidelijk is dat er sprake is van een maatregel die studenten moet stimuleren sneller te studeren en geheel los daarvan een bezuiniging op het hoger onderwijs van € 370 miljoen.

Deze bezuiniging zal uiteraard ook de Universiteit Leiden en daarmee de faculteit der Geesteswetenschappen treffen. Staatssecretaris Zijlstra houdt ons daarbij voor ogen dat tegen het einde van de kabinetsperiode er ook investeringen in het hoger onderwijs in de boeken staan, maar welke vorm deze investeringen zullen krijgen, staat nog niet vast. Daarbij herinneren we ons dat er ook in de boeken van het vorige kabinet investeringen stonden vermeld : de zogeheten ‘alfa-gamma-gelden’ waarvan de Commissie Regieorgaan in de zomer van 2010 nog enthousiast meldde dat deze de overheveling van € 100 miljoen vanuit de eerste geldstroom naar NWO geheel zouden compenseren. De werkelijkheid leert echter dat de ‘alfa-gamma-gelden’ ons nimmer hebben bereikt en geheel zijn verdwenen.

Ambiteus tempo
Kortom, het is zoals Veerman het formuleerde : het is winter. Welke gevolgen de bezuinigen precies voor de universiteit en de faculteit zullen hebben, is nu nog niet duidelijk. Wel is duidelijk dat we desondanks zullen moeten gaan werken aan de uitvoering van de aanbevelingen uit het rapport-Veerman. Het kabinet heeft daarbij een ambitieus tempo voor ogen, waarbij in juni van dit jaar de verschillende maatregelen zullen worden opgesomd in een zogeheten Strategische Agenda voor Hoger Onderwijs, Onderzoek en Wetenschap. (zie: kabinetsreactie op Veerman) Op zichzelf gaan we dit proces als universiteit en een duidelijk geprofileerde faculteit met zelfvertrouwen in. Dat is het probleem niet. Het echte probleem is dat we het rapport-Veerman gaan uitvoeren onder gure, winterse omstandigheden.

Ook in dit nummer:

Laatst Gewijzigd: 02-09-2011