Het Honours College: Extracurriculair onderwijs voor gemotiveerde studenten

Forum - 15 september 2009

Eerstejaars bachelorstudenten die naast hun opleiding ruimte hebben voor extra wetenschappelijke uitdaging, kunnen vanaf dit jaar terecht bij het Honours College van de Universiteit Leiden. In dit Honours College volgen goede en gemotiveerde studenten extra onderwijs ter verdieping of verbreding van hun studie. Zo kunnen ze speciale colleges en werkgroepen volgen of mee doen aan een onderzoek. Het is dan ook de combinatie van bijzondere onderwijsvormen en gemotiveerde medestudenten die een onderwijssfeer van hoog niveau schept. 

Het Honours College biedt de student daarmee niet alleen extra uitdaging, het leidt hen op tot goede onderzoekers en bereidt hen voor op een toekomst waarin zij op academisch niveau leiderschapsrollen in de maatschappij vervullen. De Universiteit Leiden levert hiermee gedifferentieerd onderwijs dat tegemoet komt aan de verschillende capaciteiten en interesses van studenten: ook voor de excellente studenten is er binnenkort wat wils!  

Concreet biedt het Honours College studenten de mogelijkheid om vanaf het tweede jaar, naast de reguliere studie, extracurriculair onderwijs met een omvang van 30 EC te volgen. Dit onderwijs is georganiseerd in zogenaamde tracks, die twee jaar duren. Hoewel de tracks een vaste opzet kennen, is er veel ruimte voor maatwerk. Dit betekent dat, in overleg, een student een track voor een groot deel naar zijn eigen wensen kan inrichten.  Daarmee biedt het Honours College de student de mogelijkheid om zijn horizon te verbreden of binnen de eigen studierichting de gewenste verdieping te vinden.  Studenten die het extracurriculaire onderwijs van een track afronden, krijgen een honoursaantekening op hun bachelorbul.  

Alle faculteiten hebben één of meer tracks ontwikkeld die, mits de student aan de gestelde eisen voldoet, voor studenten van alle faculteiten toegankelijk zijn. De tracks die de Faculteit Geesteswetenschappen vanaf september 2010 aanbiedt, zijn:  

• Het westen en de wereld
• Kunsten in de wereld
• Recht en Religie
• Structuur en variatie in de talen van de wereld
• Wijsbegeerte.

Aanmelding en selectie

Met het Honours College wil de universiteit extra uitdaging bieden aan goede en gemotiveerde studenten, aan de zogenaamde excellente studenten. Om die reden wordt niet iedereen toegelaten maar vindt er een selectie plaats. Hoewel deze selectieprocedure op dit moment nog niet tot in de finesses is uitgewerkt, zullen onder andere motivatie, een brede belangstelling en goede studieresultaten daarin belangrijke criteria zijn. Een andere voorwaarde is dat de student in ieder geval nominaal studeert; alleen studenten die de propedeuse in één jaar halen zullen worden toegelaten. Om geïnteresseerde studenten kennis te laten maken met het Honoursonderwijs, zullen komend studiejaar wellicht proefcolleges worden georganiseerd.

Talent scouten en coachen

Hoewel geïnteresseerde studenten zich uiteindelijk zelf moeten aanmelden voor de selectieprocedure, is er een belangrijke rol weggelegd voor docenten bij de promotie van de trajecten en de werving van de studenten. Zo hebben docenten door het contact met de student, inzicht in de kwaliteiten van studenten en daarmee een belangrijke rol als ‘scout’. Uit ervaring met bijvoorbeeld de Honours Classes, weten we dat onze studenten zich niet zo snel zélf aanmelden voor excellentieprogramma’s. Ze lijken nuchter ingesteld en vaak te denken dat ze niet goed genoeg zijn voor zo’n extra programma, ook al halen ze zonder veel moeite goede studieresultaten.

Daarom kunnen docenten, of docentmentoren, de studenten die tijdens colleges of werkgroepen blijk geven van een meer dan gemiddelde belangstelling voor de wetenschap en die goede resultaten behalen, informeren over het Honours College en hen aansporen zich aan te melden.

Een andere nieuwe rol die het Honours College in het leven roept, is die van de ‘talentcoach’:  een docent die geselecteerde studenten in het Honours College begeleidt om binnen de honourstrack die keuzes te maken die aansluiten bij de eigen belangstelling, en de student inspireert en stimuleert.

In ontwikkeling…..

Hoewel de faculteit Geesteswetenschappen al langer succesvolle ervaring met excellentie onderwijs heeft opgedaan, is het Honours College op dit moment nog vooral een concept dat in de loop van dit jaar duidelijk gestalte krijgt; het Honours College is volop in ontwikkeling.

In september 2010 zal de eerste lichting excellente studenten aan onze tracks beginnen. In de tussenliggende periode worden de tracks nader uitgewerkt, de staf geïnformeerd en de studenten geworven. Omdat de staf goed geïnformeerd dient te zijn over het Honours College, worden studenten pas in tweede instantie geïnformeerd: vanaf 1 oktober begint de werving voor het Honours College. Vanaf dat moment kunt u voor meer informatie terecht op de website www.honourscollege.leidenuniv.nl.

Organisatie en communicatie

Binnen de Faculteit Geesteswetenschappen zijn twee coördinatoren actief om het Honours College verder te ontwikkelen: Anita Kastelijn en Sander Bos. 

Samen met andere facultaire coördinatoren zitten zij in een projectgroep, waar diverse zaken omtrent het Honours Onderwijs wordt afgestemd en voorbereid. Voor de ondersteuning van centrale en decentrale activiteiten in de excellentieprogramma’s van het Honours College en voor de operationele ondersteuning van de Honours Council is een Backoffice opgezet.

Ervaringen met Honours-onderwijs bij Geschiedenis  

"De ervaringen tot dusverre zijn bijzonder goed. Studenten vinden het prettig om andere gemotiveerde studenten te ontmoeten en met hen samen te werken. Dat er veel van hen wordt verwacht en de studenten een zeer actieve bijdrage aan het college moeten leveren, wordt alleen maar als een pre ervaren. Ook de diverse docenten die college geven aan de Honours Class zijn zeer enthousiast en betrokken. Een hoogtepunt van de BA-Honours Class is altijd de intensieve week met de buitenlandse gast-docent. Zo was in het voorjaar van 2007 prof.dr. Michael Adas (Rutgers University, New Jersey) te gast, in 2008 prof.dr. John Darwin (Oxford) en in 2009 prof. dr. P.H.H. Vries (Univ. Wenen).  

Het Instituut voor Geschiedenis heeft in feite al vanaf 1994 ervaring met het organiseren van Honours Classes. In dat jaar begon het zogenaamde Crayenborgh College; een collegereeks  met overkoepelende thema’s als ‘Oorlog en Vrede’, ‘Religie en Macht’, ‘Europa en de Islam’,of ‘Demografie en Migratie’. Voor die interdisciplinaire colleges werden wereldwijd befaamde experts uitgenodigd, die altijd vol enthousiasme college gaven en discussieerden met de studenten (3e jaar en ouder). Daarnaast wordt er vanaf 2005 jaarlijks een 2e-jaars BA Honours Class georganiseerd over het thema ‘Het Westen en de wereld’ waarin onderwerpen aan de orde komen die zowel economisch en politiek als religieus en cultureel relevant zijn, zoals ‘Een vergelijking tussen China en GB rond 1800’ en  ‘De Islam en het Westen aan het begin van de 21ste eeuw’. Het  overkoepelende thema brengt niet alleen nieuwe en actuele vragen en thema’s onder de aandacht van studenten, het  moedigt hen ook aan om over de grenzen van hun vak heen te kijken. Juist dat maakt het Honoursonderwijs zo bijzonder."

Patrick Dassen, coördinator van de BA Honours Class   

-------------------------

Lees meer: Inhoudsopgave Forum 9e jaargang, nummer 5